Według zaskakujących danych NBP po kilku kwartałach zastoju sieć bankomatów w całym kraju znowu rośnie.

Z danych opublikowanych przez Narodowy Bank Polski wynika, że w II kwartale tego roku działało w Polsce 17 327 bankomatów, czyli o 628 więcej niż w I kwartale. To największy wzrost liczby bankomatów od IV kwartału 2009 r. i jeden z największych kwartalnych wzrostów w historii naszego rynku. Od początku roku 2005 zdarzyły się tylko trzy takie kwartały, gdy sieć bankomatów zwiększyła się o co najmniej 600 sztuk.

Tylko że nie wiadomo, kto jest właścicielem tych maszyn.

– Ten wzrost jest zaskoczeniem – mówi Katarzyna Kwiatkowska, dyrektor sprzedaży w Euronet Polska. Ten największy niezależny operator bankomatów nie zwiększył ostatnio liczby swoich bankomatów.

– My zmieniamy lokalizacje naszych urządzeń, ale część banków przy okazji wymiany wyeksploatowanych bankomatów rezygnuje z montowania w ich miejsce nowych – mówi Katarzyna Kwiatkowska.

Także banki, mające spore sieci bankomatów, nie przyznają się do ich rozbudowy. Na przykład w PKO BP w ciągu II kwartału przybyło jedynie 7 bankomatów, w Pekao SA – 2, w BZ WBK było ich tyle samo co w I kwartale, a w ING Banku sieć zwiększyła się o 4 urządzenia.

W dobre dane powątpiewa również Remigiusz Kaszubski ze Związku Banków Polskich. Sugeruje, że być może wcześniej badaniem nie byli objęci wszyscy właściciele bankomatów, a teraz przesłali dane.

Dynamiczny wzrost liczby bankomatów jest o tyle zaskakujący, że ostatnio w tej dziedzinie panowała stagnacja.

Była ona spowodowana przeprowadzoną przez Visę i MasterCard obniżką opłaty, jaką banki – wystawcy kart – płacą operatorom bankomatów za każdą zrealizowaną wypłatę gotówki. Przychody operatorów bankomatów zarówno bankowych, jak i niebankowych spadły. By zminimalizować skutki tej decyzji, operatorzy dywersyfikują źródła przychodów, dodając płatne usługi do bankomatów, a także rozbudowując sieci wpłatomatów. Na przykład Euronet ma w tej chwili 77 wpłatomatów, a do końca roku chce ich mieć 100. Operatorzy promują też wypłacanie mniejszych kwot, ale częściej niż raz na jakiś czas dużej sumy. Opłaca im się to, ponieważ za każdym razem dostają prowizję.

Bilety do kina czy na pociąg z bankomatu? Być może niedługo, tak. Nad wdrożeniem systemu, który to umożliwi, pracuje Bank Millennium.

Na razie to tylko przymiarki do tego, żeby przenieść do Polski niektóre rozwiązania, które od jakiegoś czasu zdają już egzamin w Portugalii, z której pochodzi właściciel Millennium. Dzięki maszynom można tam nie tylko wypłacać i wpłacać pieniądze, ale również kupować inne produkty bankowe, a także płacić rachunki, regulować składki do tamtejszego odpowiednika ZUS-u, rozliczać się z urzędem skarbowym czy kupować różnego rodzaju bilety.

Pierwszy krok już udało się zrobić, od niedawna klienci polskiego Millennium mogą przez bankomat złożyć wniosek kredytowy. Limit i wszystkie dodatkowe informacje prezentowane są na ekranie, wystarczy je tylko zaakceptować i udać się do wybranej placówki, gdzie wniosek będzie czekał na podpisanie.

Nowości, jeśli chodzi o usługi oferosswane w bankomatach, planują również wprowadzić BZ WBK oraz mBank.

– Obecnie pracujemy nad wprowadzeniem zmiany i odblokowania pin, a także sprawdzenia salda dla kart z logo Visa i MasterCard, nienależących jednak do klientów naszego banku – mówi Joanna Zając z biura prasowego BZ WBK. Poza tym razem z BZ WBK-Aviva Towarzystwa Ubezpieczeń bank przygotowuje się do uruchomieniem kampanii sprzedażowej ubezpieczeń przez bankomaty.

Z kolei mBank przygotowuje innowację adresowaną do obcokrajowców i osób posiadających rachunek walutowy. Taki klient będzie mógł sam zdecydować, czy wypłacane pieniądze powinien przeliczać na złote jego bank, czy też bankomat. Dzięki temu łatwiej będzie można kontrolować koszty przewalutowania.

Innym rozwiązaniem ma być wyciągnięcie środków bez użycia karty, np. gdybyśmy zostawili ją w domu. Wtedy będzie można uzyskać dostęp do pieniędzy, podając specjalny kod wygenerowany przez bank i wysłany klientowi na telefon komórkowy.

Na świecie liderem wprowadzania innowacyjnych rozwiązań w bankomatach są Stany Zjednoczone. Maszyna służy tam nie tylko do wypłacania gotówki, lecz także klienci często za ich pośrednictwem płacą rachunki i kupują produkty bankowe czy dokonują wymiany walut. Ciekawostką sprzed kilku dni jest wprowadzenie przez turecki Kuveyt Turk możliwości kupowania złota w bankomacie ze specjalnym modułem. Na razie ta opcja dostępna jest tylko w stolicy, ale niedługo ma zostać wdrożona na terenie całego kraju.

Eksperci pytani o to, czy bankomat będzie mógł zastąpić doradcę w oddziale, mówią, że polscy klienci jednak wolą bankowość internetową czy coraz częściej mobilną od transakcji z udziałem maszyn. Według Bernarda Białoruckiego z Deloitte innowacyjne funkcjonalności, jakkolwiek przyciągające uwagę zarówno klientów, jak i mediów, stanowią dodatek i uzupełnienie podstawowej funkcjonalności, czyli dostępu do gotówki.

Banki będą zapewne wprowadzały tego typu rozwiązania, aby przyciągnąć uwagę klientów oraz odróżnić się od konkurencji nowatorskimi rozwiązaniami. Jednakże szeroka ekspansja banków za pomocą nowinek technologicznych będzie równocześnie dyscyplinowana pragmatyczną ekonomiką oczekującą wymiernych korzyści z zainwestowanych środków – mówi Białorucki.

Bezprowizyjne wypłaty ze wszystkich bankomatów w Polsce stają się bankową normą. Coraz częściej to dodatek do darmowych ROR-ów. Z ofertą nowych rachunków osobistych wystartowało kilka banków. Ich wspólną cecha jest darmowy dostęp do gotówki za pośrednictwem bankomatów.

– Zrobiliśmy badania i okazało się, że możliwość korzystania z takich maszyn bez żadnych opłat to główny czynnik decydujący o wyborze oferty konkretnego banku – mówi Anna Wydrzyńska-Czosnyka, dyrektor zarządzający pionem klienta detalicznego PKO BP. Wskazało na to 38 proc. badanych przez SMG KRC. Dlatego rachunek oszczędny w PKO BP umożliwia korzystanie za darmo ze wszystkich bankomatów w Polsce. Rachunki dla młodych klientów dają darmowy dostęp do wszystkich maszyn na świecie.

– Jeśli ktoś chce dzisiaj przyciągnąć do banku nowych klientów, to musi zaproponować im darmowe bankomaty – twierdzi Jarosław Sadowski z Expandera.

Także Millennium oferuje darmowe wypłaty ze wszystkich bankomatów w kraju, ale pod warunkiem zadeklarowania 1 tys. zł wpływów na konto i dokonania jednej transakcji kartą w miesiącu. Kolejną instytucją, która ostatnio zaproponowała bezpłatne korzystanie ze wszystkich bankomatów, jest BPH. Jednak w tym przypadku rachunek kosztuje prawie 10 zł miesięcznie. To dziś niezbyt częste rozwiązanie, gdyż wiele banków ma w ofercie darmowe ROR-y z bezpłatnymi bankomatami. Są one w ofercie m.in. ING Banku Śląskiego, BGŻ oraz Alior Banku.

W wielu innych instytucjach darmowy dostęp do wszystkich bankomatów w kraju jest możliwy na zasadach podobnych do wprowadzonych przez Bank Millennium – klient nie płaci nic, o ile wykona kilka transakcji kartą płatniczą albo zapewni odpowiednie wpływy na rachunek.

– Te limity nie są duże, najczęściej wynoszą 1 – 2 tys. zł wpływu na konto. Jeśli ktoś rzeczywiście ma w banku główny rachunek, to raczej bez kłopotu spełni te wymagania – mówi Jarosław Sadowski.

Do korzystania z bankomatów konieczna jest karta płatnicza. Ona też może być za darmo pod warunkiem wykonania nią kilku transakcji w miesiącu lub zapłacenia za zakupy o określonej wartości.

Trzeba jednak zwrócić uwagę, że faktycznie nie wszystkie bankomaty lub wypłaty są darmowe. W mBanku, aby bez żadnych opłat korzystać ze wszystkich maszyn, trzeba zapłacić ryczałt. W Raiffeisen Banku za darmo jest sześć wypłat w miesiącu, a w Toyota Banku trzy. Z kolei w Volkswagen Bank Direct klient nie płaci nic, jeśli wyciągnie z bankomatu kwotę przekraczającą określony pułap.

Jednak różnica w porównaniu z sytuacją sprzed roku jest radykalna. Wówczas darmowe wypłaty były przywilejem posiadaczy drogich rachunków i tylko nieliczne banki oferowały je klientom o przeciętnych dochodach.

Komentarz Cama-Soft: W sytuacji bezpłatnego udostępniania bankomatów swoim klientom, banki tym bardziej muszą zadbać o jak najniższe koszty utrzymywania bankomatów, czy też odpowiedniego zasilania ich w gotówkę. Jest tutaj szerokie pole do zastosowania optymalizacji przez system ACMS firmy Cama-Soft.

Klienci górą, niezależni operatorzy dali za wygraną i znów zaczęli stawiać nowe bankomaty. Obniżone przez MasterCarda i Visę prowizje za wypłaty z bankomatów powstrzymały ich od rozbudowy sieci tylko na chwilę. W trzecim kwartale przybyło już prawie 370 maszyn.

Przez chwilę powiało grozą i wydawało się, że Polacy będą musieli się już zadowolić siecią bankomatów liczącą ok. 16 tys. maszyn. W drugim kwartale, gdy międzynarodowe organizacje płatnicze MasterCard i Visa obniżyły prowizje przekazywane za wypłatę przez klientów pieniędzy z obcych bankomatów z 3,5 zł do 1,2-1,6 zł w przypadku MC i do 1,3 zł w przypadku Visy - liczba maszyn z którym można było wybrać gotówkę niemal nie drgnęła.

Jak podaje NBP, od lipca do końca września maszyn do wypłaty gotówki znów zaczęło przybywać. Na koniec września Polacy mieli ich do dyspozycji 16 567, wobec 16,2 tys. na koniec czerwca. Chociaż tempo rozwoju sieci nie jest już tak oszałamiające jak w poprzednich latach, gdy w ciągu pierwszych dziewięciu miesięcy roku liczba maszyn rosła o grubo ponad 1 tys., to w nowych warunkach nawet wolniejszy rozwój mocno cieszy. Obniżki cen jakich dokonały MC i Visa przełożyła się na kieszenie klientów. W wielu bankach spadły prowizje za korzystanie z obcych bankomatów, powstało też wiele kont, których posiadacze za darmo, lub za niewielką opłatą mogą pobierać gotówkę z bankomatów w całej Polsce, bez względu na sieć.

Wszystko wskazuje na to, że klienci banków z przywilejów korzystają i bez gotówki nie jest się im łatwo obejść. W III kwartale padł rekord wartości wypłat z bankomatów. Choć liczba transakcji nie była najwyższa to jednak wypłacona kwota 65,6 mld zł robi wrażenie. Tradycyjnie już dla tego rynku na II kwartał przypada największa liczba transakcji w bankomatach, a na III kw. największa wartość wypłat, ale takiej jak w 2010 roku jeszcze z bankomatów wcześniej nie podjęto. Średnia wartość transakcji w bankomacie wyniosła 386 zł o 15 zł więcej niż kwartał wcześniej. Średnio dziennie z jedna maszyna wypłacała gotówkę 111 razy, czyli o pięć mniej niż wiosną.

Siecią bankomatów interesuje się portugalski SIBS. Kupiec ma pomysł, jak zarobić na trudnym rynku. Bankomatem zapłacą twój podatek i ZUS. Kolejny niezależny operator bankomatów może zmienić właściciela. Po eCardzie, który wiosną sprzedał się SKOK-om, pod młotek idzie sieć Cash For You. Należy ona do firmy Diebold, producenta i serwisanta bankomatów.
- Otrzymaliśmy kilka ofert dotyczących nabycia tej części biznesu. Jednak nie sprzedaliśmy i nie wiem, czy kiedykolwiek sprzedamy sieć bankomatów - mówi Piotr Bernaś, dyrektor handlowy Diebold. Według naszych informacji, Cash For You interesuje się kilku nabywców, wśród których są również zagraniczni inwestorzy. Wiele jednak wskazuje na to, że właścicielem sieci może zostać portugalska firma SIBS, która jest bardzo zainteresowana rozwijaniem działalności w Polsce. W Portugalii jest jedynym graczem na rynku bankomatowym.

eCard, właściciel sieci około 230 bankomatów w Polsce, chce sprzedać wszystkie swoje bankomaty spółce TF SKOK. U podstaw decyzji o sprzedaży leży wdrożenie nowej strategii, celem której jest koncentracja eCardu na obsłudze e-płatności.

Decyzja nie została jeszcze zatwierdzona przez walne zgromadzenie akcjonariuszy, niemniej jednak nie powinno być z tym kłopotów, gdyż pakiet kontrolny akcji eCardu posiada TUW SKOK. Sprzedaż sieci bankomatów nie oznacza, że eCard zrezygnuje z obsługi urządzeń samoobsługowych. Firma chce uruchomić sieć tzw. infomatów, w których będzie można wykonywać niektóre operacje finansowe, takie jak mikropłatności, czy też internetowe przekazy z rachunku bankowego. W dalszej kolejności eCard planuje wdrożyć sieć biletomatów.

Z badania przeprowadzonego przez TNS OBOP wynika, że Polacy najchętniej wypłacają gotówkę właśnie w bankomatach. Dostępność sieci bankomatów jest także jednym z kluczowych czynników w wyborze banku, w którym założą konto.

Aż 70% Polaków uważa, że liczba bankomatów w naszym kraju jest niewystarczająca. Polacy są do gotówki przyzwyczajeni i nadal jest ona dla nich najwygodniejszym środkiem płatniczym. Dlatego też ruch wykonany w styczniu przez MasterCard (zmniejszenie o połowę wysokości tzw. interchange fee), który powoduje znaczny spadek rentowności obsługi bankomatów, wydaje się działaniem chybionym.

Wynikająca z tego groźba zmniejszenia liczby bankomatów, zwłaszcza sieci niezależnych, jest dla klientów banku złą wiadomością. Klienci banków chcąc wypłacić gotówkę, zmuszeni będą korzystać z bankomatów ulokowanych w oddziałach banków, a przy ograniczonej ich ilości dokonywania wypłat bezpośrednio w placówkach banku. Oznacza to większe niż w przypadku korzystania z bankomatów prowizje pobierane przez oddziały bankowe. Pozostaje zatem mieć nadzieję, że banki i instytucje finansowe opracują rozwiązania, które wyjdą naprzeciw oczekiwaniom klientów i pozwolą zaspokoić potrzeby dotyczące wypłat gotówki z bankomatów.

Bank, który rozpoczął działalność w listopadzie ubiegłego roku, planuje otworzyć kolejne 55 placówek w bieżącym roku i zatrudnić 800 osób. Obecna sieć oddziałów liczy 100 punktów.

W 2009 roku Alior Bank zamierza uruchomić także program agencyjny, który poza 200 oddziałami własnymi, docelowo będzie liczył 400 placówek.

W perspektywie 3 lat Alior Bank zamierza pozyskać od 2 do 4% udziałów w rynku w zależności od segmentu oraz zdobyć zaufanie około miliona klientów, osiągając rentowność już w trzecim roku działalności. W tym okresie bank otworzy 200 oddziałów, 400 agencji i 300 dodatkowych punktów sprzedaży.

Zarządy Noble Banku i GETIN Banku uzgodniły, a rady nadzorcze obu banków zaakceptowały plan połączenia Noble Banku S.A. i GETIN Banku S.A. Celem połączenia jest wejście do pierwszej piątki banków działających w Polsce.

Nowy bank będzie kierował swoją ofertę produktów finansowych zarówno do klientów indywidualnych, począwszy od klientów masowych oraz średniozamożnych obecnie obsługiwanych przez GETIN Bank, po klientów segmentu private, będących obecnie grupą docelową Noble Bank, jak też do małych i średnich podmiotów gospodarczych, oraz dużych przedsiębiorstw.

GETIN Noble Bank będzie dysponował siecią sprzedaży ponad 380 placówek bankowych (248 oddziałów własnych GETIN Banku, 124 placówek franczyzowych GETIN Banku oraz 8 oddziałów Noble Banku).

Rok 2009 według planów największych niezależnych firm na rynku bankomatów w Polsce będzie stał pod znakiem dynamicznego rozwoju.

Według słów Marka Szafirskiego, prezesa Bankomat24/Euronet Sp. z o.o., firma planuje uruchomić w 2009 roku co najmniej 550 nowych maszyn (tyle ile w ubiegłym roku). Podobne plany ma Cash4You, należący do międzynarodowej firmy Diebold, który zamierza otworzyć w 2009 roku 550 - 600 nowych bankomatów. Nieco mniejsze plany mają inne niezależne podmioty, takie jak Global Cash Solutions, eService czy First Data.

"W Polsce działa około 13 tys. bankomatów. O nasyceniu rynku moglibyśmy mówić, gdyby ta liczba się podwoiła" - mówi Szafirski.

Obecny rok obfituje w debiuty bankowe. I tak, obok Alior Bank i mocno rozwijającego się Banku Współpracy Europejskiej, rusza Allianz Bank.

Paweł Dangel - prezes TU Allianz Polska - w opublikowanym przez "Rzeczpospolitą" wywiadzie zdradza szczegóły inwestycji. Bank powinien rozpocząć działalność pod koniec października br., zaś do końca roku planowane jest otwarcie 40 oddziałów.

"Będziemy mieli pełną ofertę dla klientów detalicznych: kredyty hipoteczne - nie tylko w złotych, pożyczki gotówkowe, karty, rachunki, konta oszczędnościowe oraz polisy inwestycyjne, a także bogatą ofertę z zakresu bancassurance. Oczywiście będzie ona cały czas modyfikowana." - mówi Dangel w wywiadzie.

Jak podaje "Gazeta Wyborcza", w ciągu dwóch najbliższych lat banki zainwestują ponad miliard złotych w budowę nowych oddziałów.

Specjaliści oceniają, że bankowości internetowa jeszcze przez długi czas nie będzie wstanie wyprzeć placówek fizycznych. Z badań wynika, że głównym kryterium wyboru banku, przez klienta, jest bliskość oddziału.

Na terenie kraju działa obecnie 13,6 tys. placówek różnych instytucji, "Gazeta" szacuje, że w najbliższym czasie powstanie 1,5 tysiąca kolejnych placówek.

W piątek przedstawiono strategię banku na lata 2008 - 2010 która zakłada między innymi średnioroczny wzrost przychodów o 10%. Wzrost ten ma wspierać powstanie 100 nowych oddziałów. Obecnie w strukturze instytucji znajduje się 1050 oddziałów.

Jesienią ma ruszyć kolejna wyspecjalizowana gałąź grupy Getin - Introbank - podaje Puls Biznesu. "Nowy bank ma zostać podpięty pod Noble Bank i będzie działać na podobnych zasadach jak Dom Bank przy Getin Banku: na prawach oddziału" - podaj źródło PB.

Przyszły bank ma się specjalizować w obsłudze małych i średnich przedsiębiorstw oraz samorządów.

Gazeta Bankowa w artykule "Banki trwają na placówkach" udowadnia, że pomimo rozwoju społeczeństw informacyjnego (gdzie głównymi narzędziami stają się internet i telefon) dla większości klientów instytucji bankowych nadal najważniejszy jest kontakt bezpośredni z przedstawicielem banku.

Kierując się tym założeniem banki wykładniczo zwiększają ilość swoich placówek w Polsce i inwestują w wygląd oddziałów.

Jak powiedział prezes banku Mateusz Morawiecki w TVN CNBC Biznes, w ciągu najbliższych 12-18 miesięcy planowane jest otwarcie 100 nowych oddziałów.
Koszt otwarcie jednego oddziału wynosi około 1 mln zł.

Coraz więcej bankomatów! W tym roku sieć bankomatów rozrośnie się o ponad 2000, oprócz niezależnych operatorów chcących powiększyć swoje sieci prawie o połowę, na rynek wkraczają też nowi operatorzy: First Data Poland oraz SKOK. Duże plany na ten rok mają również banki przede wszystkim PKO BP oraz BZ WBK. Dzięki temu do końca 2008 r. w Polsce będzie ponad 13000 bankomatów. Specjaliści prognozują, iż w Polsce realne jest funkcjonowanie nawet 25 000 bankomatów.

W Europie zachodniej bankomaty znajdują się niemalże na każdym rogu, w Polsce dostęp do urządzeń jest wciąż utrudniony. Bez rozbudowy sieci darmowych urządzeń nie można pozyskać nowych klilentów. Dostrzegły to banki i niezalezne sieci bankomatowe. W tym roku bankomaty będą wyrastać jak grzyby po deszczu. Najwięcej urzadzeń zamierza postawić Euronet - 350, PKO BP 250, BZ WBK 120, ING Bank śląski 100, SKOK - 600 maszyn do końca 2009r., BGż, Millenium i Nordea - kilkadziesiąt, o planach rozbudowy własnych sieci myślą też Cash4You oraz eCard.